ထိုင်းစာ၏ ရေးပုံစနစ်
ထိုင်းအက္ခရာသည် မြန်မာအက္ခရာကဲ့သို့ ဗျည်းတိုင်းတွင် မူလပါသရ (inherent vowel) ပါဝင်သော စနစ် ဖြစ်သည်။ သရအမှတ် မပါလျှင် ဤမူလပါသရကို အသတ်မပါသော ဝဏ္ဏတွင် /a/၊ အသတ်ပါသော ဝဏ္ဏတွင် /o/ ဟု အများအားဖြင့် ဖတ်သည် — ဥပမာ ถนน (thà-nǒn) တွင် ပထမဝဏ္ဏ /a/၊ ဒုတိယဝဏ္ဏ /o/ ဖြစ်သည်။ အခြားသရများကို သရအမှတ်ဖြင့် ရေးသည်။ ထိုင်းနှင့် မြန်မာ အက္ခရာများ အမျိုးတူသော်လည်း စာလုံးပုံသဏ္ဌာန်နှင့် အသံ ကွာခြားသည်။
- ဗျည်း ၄၄ လုံး (ယနေ့ အသုံးပြုသည်မှာ ၄၂ လုံး)
- သရ ပုံစံ ၃၂ မျိုး — ဗျည်း၏ ရှေ့၊ နောက်၊ အပေါ်၊ အောက်တွင် ရေးနိုင်သည်
- အသံအမှတ် (tone mark) ၄ မျိုး — ◌่ ◌้ ◌๊ ◌๋
- စကားလုံးကြားတွင် ကွက်လပ် (space) မခြားပါ — ကွက်လပ်ကို စကားစု သို့မဟုတ် ဝါကျ ပြီးဆုံးရာတွင်သာ ခြားသည်
သရရေးသည့်နေရာ — ရှေ့၊ နောက်၊ အပေါ်၊ အောက်
ထိုင်းစာ၏ အထူးခြားဆုံး အချက်မှာ သရအချို့ကို ဗျည်း၏ ရှေ့တွင် ရေးရခြင်း ဖြစ်သည်။ ဥပမာ — เ (e သရ) ကို ဗျည်း၏ ရှေ့တွင် ရေးသော်လည်း အသံထွက်ရာတွင် ဗျည်း၏ နောက်မှ ထွက်သည်။
| ထိုင်း | အသံထွက် | မြန်မာ |
|---|---|---|
| เอา | ao | ယူတယ်၊ ရွေးတယ်၊ လိုချင်တယ် |
| ไป | pai | သွားတယ် |
| มา | maa | လာတယ် |
| กิน | kin | စားတယ် |
| ดื่ม | dʉ̀ʉm | သောက်တယ် |
| ให้ | hâi | ပေးတယ်၊ …စေတယ် |
သရတည်နေရာ(ရှေ့/နောက်/အပေါ်/အောက်)ကို ဂရုပြုပါ။
ဇယားတွင် — เอา (ao) ၌ သရ เ နှင့် า ကို ဗျည်း อ ၏ ရှေ့နှင့် နောက်တွင် ရေးသည်။ ให้ (hâi) တွင် သရ ใ ကို ဗျည်း ห ၏ ရှေ့တွင် ရေးပြီး အသံအမှတ် ◌้ ကို ဗျည်း၏ အပေါ်တွင် ရေးသည်။
ဗျည်းအုပ်စု သုံးမျိုး — အလယ်တန်း၊ အမြင့်တန်း၊ အနိမ့်တန်း
ထိုင်းဗျည်းများကို အသံအနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်ရာတွင် အသုံးပြုသော အလယ်တန်း (mid)၊ အမြင့်တန်း (high)၊ အနိမ့်တန်း (low) ဟူ၍ အုပ်စု သုံးစု ခွဲထားသည်။ ဥပမာ — အလယ်တန်း: ก ด ต บ ป อ၊ အမြင့်တန်း: ข ฉ ถ ผ ส ห၊ အနိမ့်တန်း: ค ช ท พ ม น ร ล ว ย။ စကားလုံးတစ်လုံး၏ အသံအနိမ့်အမြင့်ကို ဤဗျည်းအုပ်စု၊ အသံအမှတ်နှင့် ဝဏ္ဏအမျိုးအစား ပေါင်း၍ ဆုံးဖြတ်သည် — အသံအနိမ့်အမြင့် ဆောင်းပါးတွင် အသေးစိတ် လေ့လာပါမည်။
| ထိုင်း | အသံထွက် | မြန်မာ |
|---|---|---|
| ไม่ | mâi | မ…ဘူး (အငြင်း) |
| มี | mii | ရှိတယ်၊ ပိုင်ဆိုင်တယ် |
| อยู่ | yùu | (နေရာတစ်ခုမှာ) ရှိတယ်၊ နေတယ် |
| ได้ | dâai | …နိုင်တယ်၊ …လို့ရတယ်၊ ရတယ် |
class ကို အရင်မမှတ်ပဲ အသံကို နားထောင်ပါ — ဆက်ပြီး tone ဆောင်းပါးတွင် class ကို သင်ပါမည်။
စကားလုံးခွဲခြားခြင်းနှင့် ကွက်လပ် (space)
ထိုင်းစာတွင် စကားလုံးတစ်လုံးနှင့် တစ်လုံးကြား ကွက်လပ် မခြားပါ။ စကားလုံး မည်သည့်နေရာတွင် စ၍ မည်သည့်နေရာတွင် ဆုံးသည်ကို စာဖတ်သူက ဝေါဟာရ အသိဖြင့် ခွဲခြားရသည်။ ထို့ကြောင့် စကားလုံးတစ်လုံးချင်း ခွဲမဖတ်ဘဲ စကားစုတစ်ခုလုံးကို တစ်ပြိုင်နက် မှတ်ထားရန် အကြံပြုပါသည်။
အသေးစား လေ့ကျင့်ခန်း
Q1. ထိုင်းဗျည်း စုစုပေါင်း ဘယ်နှစ်လုံး ရှိလဲ။
- ၂၆
- ၃၃
- ၄၄
- ၇၂
အဖြေ: ၄၄
Q2. เ သရကို ဗျည်းရဲ့ ဘယ်နေရာမှာ ရေးလဲ။
- နောက်
- ရှေ့
- အပေါ်
- အောက်
အဖြေ: ရှေ့
Q3. ထိုင်းဗျည်းအုပ်စု ဘယ်နှစ်မျိုး ရှိလဲ။
- ၂
- ၃
- ၄
- ၅
အဖြေ: ၃
Q4. ထိုင်းစာမှာ ကွက်လပ် (space) ကို ဘယ်နေရာမှာ ခြားလဲ။
- စကားလုံးတိုင်းရဲ့ ရှေ့
- စကားလုံးတိုင်းရဲ့ နောက်
- စကားစု သို့မဟုတ် ဝါကျ ပြီးဆုံးရာ
- အသံအမှတ်ရဲ့ နောက်
အဖြေ: စကားစု သို့မဟုတ် ဝါကျ ပြီးဆုံးရာ
Q5. ထိုင်းသရပုံစံ ခန့်မှန်းခြေ ဘယ်နှစ်မျိုး ရှိလဲ။
- ၁၀
- ၁၈
- ၃၂
- ၆၄
အဖြေ: ၃၂

