အသံအနိမ့်အမြင့် ၅ မျိုး

ထိုင်းဘာသာ၏ အသံအနိမ့်အမြင့် ၅ မျိုးမှာ — အလယ်အသံ (mid)၊ အနိမ့်အသံ (low)၊ အကျအသံ (falling)၊ အမြင့်အသံ (high)၊ အတက်အသံ (rising) တို့ ဖြစ်သည်။

အလယ်အသံ (mid) အလယ်အမြင့်တွင် ညီညီညာညာ ထွက်သည် มาmaa
အနိမ့်အသံ (low) အလယ်ထက် နိမ့်ပြီး ညီညီ ထွက်သည် หม่าmàa
အကျအသံ (falling) မြင့်ရာမှ စ၍ အောက်သို့ ကျသည် ม่าmâa
အမြင့်အသံ (high) မြင့်မြင့် ထွက်ပြီး အဆုံးတွင် အနည်းငယ် တက်သည် ม้าmáa
အတက်အသံ (rising) နိမ့်ရာမှ စ၍ အပေါ်သို့ တက်သည် หมาmǎa

▶ ခလုတ်ဖြင့် အသံအနိမ့်အမြင့် တစ်ခုချင်းစီ ကို နားထောင်ပါ။

အသံအမှတ် (tone mark) ၄ မျိုး

ထိုင်းစာတွင် အသံအမှတ် ၄ မျိုး ရှိသည်။ သို့သော် အမှတ်တစ်ခုတည်းပင် ဖြစ်စေ ဗျည်းအုပ်စု မတူလျှင် ထွက်သည့်အသံ မတူပါ — ဥပမာ ◌่ ကို အလယ်တန်း သို့မဟုတ် အမြင့်တန်း ဗျည်းတွင် တပ်လျှင် အနိမ့်အသံ၊ အနိမ့်တန်း ဗျည်းတွင် တပ်လျှင် အကျအသံ ဖြစ်သည်။

အမှတ်အမည်အသံနမူနာထွက်သည့်အသံ
◌่ไม้เอก (mai ek)ก่าအနိမ့်အသံ (အလယ်တန်း/အမြင့်တန်း ဗျည်း) သို့မဟုတ် အကျအသံ (အနိမ့်တန်း ဗျည်း)
◌้ไม้โท (mai tho)ก้าအကျအသံ (အလယ်တန်း/အမြင့်တန်း ဗျည်း) သို့မဟုတ် အမြင့်အသံ (အနိမ့်တန်း ဗျည်း)
◌๊ไม้ตรี (mai tri)ก๊าအမြင့်အသံ (အလယ်တန်း ဗျည်းတွင်သာ)
◌๋ไม้จัตวา (mai chattawa)ก๋าအတက်အသံ (အလယ်တန်း ဗျည်းတွင်သာ)

▶ ကို နှိပ်ပါက နမူနာသံဇာတ် ก่า (kàa)၊ ก้า (kâa)၊ ก๊า (káa)၊ ก๋า (kǎa) ကို နားထောင်နိုင်သည် — အသံနမူနာ သာ ဖြစ်သည်။ အမှတ်၏ အဓိပ္ပါယ်သည် ဗျည်း class ပေါ် မူတည်ပြီး ကွာခြားသည် — အစပိုင်းတွင် စာလုံးတစ်ခုချင်း မကျွမ်းရန် မလိုပါ။

အမှတ်မပါသော ဝဏ္ဏ၏ အသံ — ဝဏ္ဏကို အမျိုးအစား နှစ်မျိုး ခွဲသည်။ အသက်ရှင်ဝဏ္ဏ (live syllable) = သရရှည်ဖြင့် ဆုံးသော သို့မဟုတ် -m၊ -n၊ -ng၊ -y၊ -w ဖြင့် ဆုံးသော ဝဏ္ဏ။ အသေဝဏ္ဏ (dead syllable) = သရတိုဖြင့် ဆုံးသော သို့မဟုတ် -k၊ -t၊ -p ဖြင့် ဆုံးသော ဝဏ္ဏ။

  • အလယ်တန်း — အသက်ရှင်: အလယ်အသံ (ไป pai)၊ အသေ: အနိမ့်အသံ (ปาก pàak)
  • အမြင့်တန်း — အသက်ရှင်: အတက်အသံ (ขาว khǎao)၊ အသေ: အနိမ့်အသံ (ผัก phàk)
  • အနိမ့်တန်း — အသက်ရှင်: အလယ်အသံ (มา maa)၊ အသေ + သရတို: အမြင့်အသံ (นัด nát)၊ အသေ + သရရှည်: အကျအသံ (พูด phûut)

နားထောင်ပြီး လိုက်ပြောပါ

ထိုင်းအသံထွက်မြန်မာ
มาmaaလာတယ်
ไปpaiသွားတယ်
ได้dâai…နိုင်တယ်၊ …လို့ရတယ်၊ ရတယ်
มีmiiရှိတယ်၊ ပိုင်ဆိုင်တယ်
สวัสดีsà-wàt-diiမင်္ဂလာပါ
กินkinစားတယ်
ดื่มdʉ̀ʉmသောက်တယ်
ไม่mâiမ…ဘူး (အငြင်း)

စကားလုံးတစ်ခုချင်းစီ၏ အသံအနိမ့်အမြင့်ကို နားထောင်ပါ။

အသေးစား လေ့ကျင့်ခန်း

Q1. ထိုင်းဘာသာမှာ အသံအနိမ့်အမြင့် ဘယ်နှစ်မျိုး ရှိလဲ။
  • ၃
  • ၄
  • ၅
  • ၆

အဖြေ: ၅

Q2. ◌้ (mai tho) အသံအမှတ်က ဘယ်အသံကို ပေးလဲ။
  • အကျအသံ သို့မဟုတ် အမြင့်အသံ (ဗျည်းအုပ်စုပေါ် မူတည်)
  • အတက်အသံသာ
  • အနိမ့်အသံသာ
  • အလယ်အသံသာ

အဖြေ: အကျအသံ သို့မဟုတ် အမြင့်အသံ (ဗျည်းအုပ်စုပေါ် မူတည်)

Q3. အသံအနိမ့်အမြင့်ကို အဓိက ဘာတွေက ဆုံးဖြတ်လဲ။
  • သရအရှည်သာ
  • ဗျည်းအုပ်စု၊ အသံအမှတ်နှင့် ဝဏ္ဏအမျိုးအစား
  • စာလုံးအရေအတွက်
  • ကွက်လပ်

အဖြေ: ဗျည်းအုပ်စု၊ အသံအမှတ်နှင့် ဝဏ္ဏအမျိုးအစား

Q4. หมา (mǎa — အတက်အသံ) ရဲ့ အဓိပ္ပာယ်က ဘာလဲ။
  • လာ
  • ခွေး
  • စား
  • သောက်

အဖြေ: ခွေး

Q5. မြန်မာဘာသာနဲ့ ထိုင်းဘာသာ တူတဲ့ အချက်က ဘာလဲ။
  • နှစ်ဘာသာလုံး အသံအနိမ့်အမြင့် ရှိတယ်
  • စာလုံးပုံစံ တူတယ်
  • သရတွေ အကုန်တူတယ်
  • တူတဲ့အချက် မရှိဘူး

အဖြေ: နှစ်ဘာသာလုံး အသံအနိမ့်အမြင့် ရှိတယ်